Close Menu

N04.04 Afgesloten zeearm

Herstel van jonge oeverlanden
In de jonge oeverlanden van de afgesloten zeearmen is het herstelbeheer vaak sterk vergelijkbaar met het instandhoudingsbeheer. In zijn algemeenheid moeten maatregelen worden genomen om de nadelige effecten van het verstoorde hydrologische systeem te beperken. Het oeverlandschap kan echter ook ontwikkeld worden op plaatsen die al een landbouwkundige functie hebben gehad. In zo’n geval kunnen inrichtingsmaatregelen nodig zijn, zoals eenmalige bodemafgraving. In zeer vlakke gebieden kan meer reliëf worden aangebracht om meer variatie in de biodiversiteit te krijgen. Ook het omvormen van aangeplante structuurarme bossen naar meer spontane en gevarieerde bossen kan de  kwaliteit van oeverlanden verhogen. Zie ook het 'Leefgebiedsplan rivierdalen & afgesloten zeearmen'.

Herstel van getijdenwerking en dynamiek
Momenteel worden de eerste stappen gezet om de dynamiek in de deltawateren weer enigszins te herstellen. Die stappen bieden niet alleen perspectief voor natuur, maar maken het gebied ook veerkrachtiger bij eventuele overstromingen Zie ook het rapport 'Overstromingsrisico als ruimtelijke opgave'. Natuurlijke processen kunnen vooral worden hersteld door de verbindingen en uitwisseling tussen de watersystemen te vergroten. Bij herstel van natuurlijke processen in estuaria ontstaan vanzelf gradiënten, en de natuurwaarde is als gevolg daarvan meestal hoger dan die van ‘kunstmatige’ watersystemen, waar natuurlijke gradiëntsituaties zich nauwelijks kunnen ontwikkelen. Door het vaste peil om te zetten in een fluctuerend peil kan er mogelijk weer meer broedhabitat voor kustbroedvogels ontstaan.

Het is echter van belang om aanwezige natuurwaarden te inventariseren voordat wordt overgegaan tot herstel van de dynamiek. Op de Veermansplaat in de Grevelingen hebben zich bijvoorbeeld duinvalleivegetaties van heel hoge kwaliteit ontwikkeld, die bij een verhoging van de dynamiek veel schade zouden kunnen oplopen

Natuurontwikkeling
Sinds 1985 is aan de rand van de Oosterschelde een aantal natuurontwikkelingsprojecten opgezet (Plan Tureluur). Hierdoor komen binnendijkse zoute gebieden beschikbaar, wat nieuwe kansen biedt voor broedvogels als strandplevier en kluut.
Vanuit de gedachte om het grote verlies aan intergetijdengebied enigszins te compenseren worden langs de zuidkusten van Schouwen en Tholen op landbouwgronden natte, brakke natuurgebieden ingericht, samen meer dan duizenden hectare. Van compensatie van verlies aan intergetijdengebied is geen sprake; het gaat in feite om een aanvulling op de buitendijkse slikken, platen en schorren. Op het voormalige werkeiland Neeltje Jans zijn stranden, duinen en vogeleilanden ontstaan en aangelegd.
Het programma Deltanatuur heeft 3000 hectare natte natuur gerealiseerd in het (noordelijk) deltagebied. Daartoe zijn lokaal watersystemen aangepast en recreatie- en of natuurgebied aangelegd met behoud van veiligheid en zoetwatervoorziening. De Ecologische Hoofdstructuur (Natuurnetwerk Nederland)  is versterkt met gerichte projecten, onder andere op Tiengemeten en in het Zuiderdiep. Om deze projecten uit te voeren maar ook ten behoeve van de beperkte opening van de Haringvlietsluizen (het Kierbesluit), zijn de punten waar zoet water wordt ingenomen voor landbouw en drinkwater, verplaatst.