Close Menu

Cultuurlandschap

Agrarisch Natuur en Landschapsbeheer
Een belangrijke bijdrage aan herstel van natuurwaarden in het cultuurlandschap wordt geleverd door het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb). De kern hiervan is een leefgebiedenbenadering voor (dier)soorten van internationaal belang op basis van een collectieve, gebiedsgerichte aanpak. Het ANLb gaat uit van effectief en efficiënt agrarisch natuurbeheer (meer natuurwinst), een collectieve, gebiedsgerichte aanpak en –verantwoordelijkheid.

Het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer is een belangrijk instrument voor het realiseren van de (internationale) natuurdoelen. Het ANLb ondersteunt het beheer van natuurgebieden en verbindt de natuurgebieden met elkaar. Daarnaast zijn er veel soorten die hun leefgebied in het agrarisch gebied hebben. Via het ANLb worden de leefgebieden voor deze soorten in stand gehouden. 
Lees meer over het subsidiestelsel op de website van BIJ12.

Herstel oude landbouwmethoden
Het verdwijnen van natuurwaarden uit het cultuurlandschap heeft vaak te maken met verdere modernisering en intensivering van de landbouw. De enige manier om die terug te krijgen is vaak het herstellen van oude landbouwmethoden. Doorgaans dit niet te combineren met een agrarische bedrijfsvoering (met compensatie voor inkomstenderving), maar is het puur beheer als ‘agrarisch natuurgebied’/reservaat, zoals de beheertypen die vallen onder SNL.

Natuurinclusieve landbouw
Een nieuwe trend die bijdraagt aan biodiversiteit is de Natuurinclusieve landbouw. Hierbij gaat men uit van de noodzaak van zorg voor en behoud van de natuur voor de agrarische bedrijfsvoering zelf. Het gaat dan bijvoorbeeld om zorg voor bodemfauna, of bloemrijke akkerranden benutten voor bestuiving door insecten en plaagbestrijding door vogels.

Natte dooradering
Het Nederlandse cultuurlandschap is dooraderd met een groot sloten netwerk, dat veel kansen biedt voor biodiversiteit. Afgezien van de botanische soortenrijkdom van slootkanten, is er tot dusver in agrarisch natuurbeheer weinig aandacht besteed aan de natuurkwaliteit van sloten. In het nieuwe subsidiestelsel is er wel aandacht voor de zogenoemde natte dooradering. Boeren kunnen een belangrijke meerwaarde leveren aan het slootleven, bijvoorbeeld door paaiplaatsen voor amfibieën en vissen in te richten, een aantrekkelijke vegetatiestructuur te creëren door aangepast mest- en maaibeheer van de slootkant en door het faseren van de schoning.

Zorgen voor het juiste ruimtelijke niveau
Veel maatregelen hebben pas succes als ze op polder- of gebiedsniveau worden genomen. Een goed voorbeeld is het mozaïekbeheer voor weidevogels, waarbij verschillende landbouwgronden het gehele benodigde palet bieden voor het broeden tot en met het vliegvlug brengen van de pullen. Ook bij landschapselementen als migratieroute voor bijvoorbeeld vleermuizen, is het noodzakelijk de maatregelen op een groter schaalniveau te bekijken. Wat dat betreft zijn de komst van de collectieven in het Agrarisch natuur en Landschapsbeheer een positieve ontwikkeling.