Pad: Ecohydrologie / Standplaatsfactoren en vegetatie / Valkuilen bij empirische relaties / Geen onderzoek mogelijk

Geen onderzoek mogelijk

In de landbouw bestaat een uitgebreide traditie van experimenteel onderzoek, bijvoorbeeld naar de relatie tussen grondwaterstand en gewasopbrengst. Bij dergelijk onderzoek kijkt men hoe variaties in de waarde van een factor doorwerken op het gewas. Daarbij houdt men alle overige factoren vast op een bepaalde, vaak optimale waarde, bijvoorbeeld door toediening van nutriënten en bestrijdingsmiddelen. Op deze manier kan eenvoudig een verband worden gelegd tussen bijvoorbeeld de grondwaterstand en de aardappelopbrengst.
Een dergelijke eenvoudige aanpak is bij in het wild groeiende planten niet mogelijk. Dat komt allereerst omdat de condities waarin de soort optimaal groeit meestal andere zijn dan die waaronder de plant in het wild het meest voorkomt. Bochtige smele (Deschampsia flexuosa) bijvoorbeeld, groeit in een monocultuur optimaal bij een bodem-pH van 5, terwijl het optimum in een bosondergroei bij een pH van 4 ligt. De oorzaak hiervoor is dat het voorkomen van een soort niet alleen afhankelijk is van standplaatscondities, maar ook van concurrentie met andere soorten. Dat bepaalde soorten vooral voorkomen op droge standplaatsen heeft slechts beperkt te maken met een voorkeur ─ de meeste soorten groeien namelijk optimaal onder vochtige omstandigheden. Belangrijker is het feit dat ze op vochtige standplaatsen de concurrentie met andere soorten niet aankunnen. Kortom: om de relaties met standplaatsfactoren experimenteel vast te kunnen stellen zouden we moeten werken met complete ecosystemen.
Experimenten stuiten ook op bezwaren doordat standplaatsfactoren elkaar onderling sterk kunnen beïnvloeden. De diepte van de grondwaterspiegel bijvoorbeeld, is niet alleen van invloed op de vochtvoorziening, maar ook op de zuurgraad en de beschikbaarheid van zuurstof en nutriënten (zie Voorbeeld: vochttoestand, en f2-7 in Stroming van grondwater). Een laatste bezwaar is dat ecologen, zeker als ze onderzoek doen ten dienste van het natuurbehoud, vooral geïnteresseerd zijn in zeldzame soorten en ecosysteemtypen. Hier kan men echter moeilijk experi­menten mee uitvoeren, omdat deze destructieve gevolgen kunnen hebben.

Literatuur:

 

Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein Zoeken in de
infobladen

(U gaat naar de
website van
Groen Kennisnet)
Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein
Homepage
Home | Colofon | Print pagina
Zoek binnen deze website