Pad: Natuurtypen / Open duinen (N08) / Vochtige duinvallei (N08.03) / Kalkrijke duinvalleien / Inrichting

Kalkrijke duinvalleien

INRICHTING

Nieuwe duinvalleien
Door het herstellen van verstuivingsdynamiek in gestabiliseerde duinen, kan er uitstuiving tot het grondwater optreden, waardoor nieuwe secundaire duinvalleien ontstaan. In de beschrijvingen van het ‘Open duin' en de witte duinen wordt verder ingegaan op het herstellen van de verstuivingsdynamiek.

Win-win-situaties
Groene stranden, zout-zoet begroeiingen op vochtige of natte stranden, ontstaan niet alleen door natuurlijke processen. In de laatste tijd krijgen ze vooral enige kansen waar de mens stuifdijken, echte dijken of complete voorhavens aanlegt. Enkele van grootste en mooiste kalkrijke duinvalleien qua begroeiingen zijn bijproducten van havenuitbreidingen en pierverlengingen. Helaas is de ontwikkeling van al dat moois maar van tijdelijke duur, indien men er niet op tijd een maaibeheer toepast of vee inschaart. Op de Waddeneilanden werden aan de uiteinden van de eilanden stuifdijken aangelegd die aanleiding gaven tot een snelle lokale opbloei van groene stranden en pioniervegetaties van kalkrijke duinvalleien. Echter, de nieuwvorming van duinvalleien bleef grotendeels achterwege en grote delen van deze voormalige strandvlaktes verruigden spoedig. De oorzaak is het uitblijven van in natuurlijke situaties optredende processen die de successie terugzetten zoals duinvorming, uitstuiving en het zo nu en dan overstromen van laagten, de zogenoemde ‘wash-over'. De stuifdijken verhinderen ook dat in de achterliggende kwelders ophoging met zand en slib vanuit de Noordzee plaatsvindt. Bij een stijgende zeespiegel als gevolg van te verwachten klimaatsveranderingen is het noodzakelijk dat natuurlijke ‘wash-overs' weer worden geactiveerd en dat natuurlijke duinvorming niet meer wordt gefrustreerd. De overstroming en duinvorming op strandvlaktes is uiteindelijk ook gunstig voor duinvalleivegetaties omdat dit vorming van nieuwe duinvalleien mogelijk maakt, hoewel dit op relatief kleine schaal zal gebeuren.

Naast het voortzetten van beproefde beheersmaatregelen, is voor behoud van kalkrijke duinvalleien dus vorming van nieuwe duinvalleien nodig en van natuurlijke overgangen naar duinvalleien binnen zich dynamisch ontwikkelende duinmassieven. Daar waar de kustverdediging het toelaat, zouden oude stuifdijken die de natuurlijke duinontwikkeling frustreren opgeruimd kunnen worden. Dit kan deels gebeuren door ze te laten verstuiven, zoals nu op grote schaal op Terschelling en in noordelijk Noord-Holland te zien is. Waarschijnlijk is het voor het behoud van kalkrijke duinvalleien echter ook nodig om ze hier en daar gedeeltelijk daadwerkelijk op te ruimen zodat het zeewater de kans krijgt de achterliggende kwelders te bereiken vanuit de Noordzee. Dan kunnen deze kwelders weer meegroeien met stijgende zeespiegels omdat ze meer zand vanuit het strand krijgen aangevoerd, zowel door het water als door de wind. Achter nieuwe duinen ontstaan ook voor duinvalleisoorten nieuwe vestigingsmogelijkheden, omdat aan de voet van de grotere duinmassieven weer zoet water toestroomt.

Met bijdragen van:
Rienk Slings, Ab Grootjans, Emiel Brouwer, mei 2008 en André Aptroot, juli 2006.

| Bedreigingen | Regulier beheer | Herstelbeheer | Inrichting |

 

Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein Zoeken in de
infobladen

(U gaat naar de
website van
Groen Kennisnet)
Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein
Homepage
Home | Colofon | Print pagina
Zoek binnen deze website