Pad: Natuurtypen / Rijke graslanden en akkers (N12)

Rijke graslanden en akkers N12                       

Inhoud van deze pagina:

Karakteristiek
Ontstaan
Beheertypen
Verwante natuurtypen
Voorkomen en areaal
Belang
Beleids- en/of beheeropgaven

N12 rijke graslanden en akkers

Karakteristiek

Voedselrijke graslanden en akkers zijn soortenrijke lage begroeiingen op relatief voedselrijke gronden. Op kleigronden gaat het ongeveer om nutriëntenniveaus die van nature aanwezig zijn; op zandgronden kon het natuurtype pas ontstaan door lichte vormen van bemesting.

Voedselrijke graslanden en akkers waren vroeger onderdeel van het agrarisch bedrijf. Voor de soortenrijkdom is ook nu van belang dat het gebruik/beheer extensief is. De grote soortenrijkdom betreft zowel plantensoorten (vooral kruiden) als verschillende diergroepen. De soorten zelf behoeven niet altijd zeldzaam of typerend te zijn.

Ontstaan

In de meeste gevallen zijn voedselrijke graslanden een relict van de voormalige landbouwpraktijk. Indien het beheer jarenlang zou wegvallen, kan een ontwikkeling optreden naar struweel en bos, behalve in zilt grasland waar geen bosopslag mogelijk is. Het beheertype bloemdijken is een voorbeeld van een min of meer ‘aangelegd biotoop'.

Welk beheertype op een bepaalde plaats realiseerbaar is, hangt af van de abiotische omstandigheden. Daarnaast is het beheer mede bepalend voor het beheertype dat zich kan ontwikkelen.

Beheertypen

Dit natuurtype omvat de volgende beheertypen:

Verwante natuurtypen

Het natuurtype heeft een grotere robuustheid dan beide bovengenoemde natuurtypen; het is minder gevoelig voor externe invloeden en is dan ook relatief gemakkelijk te handhaven of te ontwikkelen.

Overeenkomstige habitattypen

De volgende habitattypen kunnen voorkomen in dit natuurtype:

Voorkomen en areaal

De naamgeving zou doen vermoeden dat dit type is gerelateerd aan de gangbare landbouw en dus een ruime verspreiding heeft in Nederland. Dit is echter niet (meer) het geval. Met name door de intensivering van de landbouw komen voedselrijke graslanden en akkers met voldoende kwaliteit alleen nog voor in natuurgebieden en gebieden met agrarisch natuurbeheer. In de klei- en veengebieden gaat het vaak om wat grotere eenheden (of langgerekte eenheden zoals bloemdijken), in de zandgebieden zijn het meestal kleine oppervlaktes die blijvend worden beheerd als voedselrijk grasland en akker. In sommige gevallen echter gaat het om gebieden waar alleen tijdelijk voedselrijke graslanden en akkers aanwezig zijn, als tussenfase op weg van reguliere landbouwgrond naar schralere natuurtypen.

Belang

Ecologisch

De ecologische betekenis van voedselrijke graslanden en akkers heeft te maken met de grote soortenrijkdom èn het voorkomen van vele zeldzame soorten. Een deel van deze zeldzame soorten is afkomstig uit andere streken (waaronder het Midden-oosten) maar is hier al lange tijd ingeburgerd, zoals diverse akkerkruiden en de hamster.

Europees verband

Dit natuurtype komt overeen met 2 habitattypen van de Habitatrichtlijn (vertaald in Natura 2000).

Overig belang

Er is sprake van een grote cultuurhistorische waarde, omdat het natuurtype verwijst naar de eeuwenlange, grootschalige aanwezigheid van dit type graslanden en akkers rond alle dorpen en steden in het verleden. De economische betekenis voor de landbouw is tegenwoordig zeer beperkt, zodat het voortbestaan alleen is gewaarborgd via (agrarisch) natuurbeheer.

Beleids- en/of beheersopgaven

Randvoorwaarden voor een goede ontwikkeling

Knelpunten en opgaven

Redactie

Ommering, G, 'Index Natuur en Landschap, Beschrijving Natuurtypen', Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, Den Haag 2010.

| Bloemdijk (N12.01) | Kruiden- en faunarijk grasland (N12.02) | Glanshaverhooiland (N12.03) | Zilt- en overstromingsgrasland (N12.04) | Kruiden- en faunarijke akker (N12.05) | Ruigteveld (N12.06) |

 

Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein Zoeken in de
infobladen

(U gaat naar de
website van
Groen Kennisnet)
Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein
Homepage
Home | Colofon | Print pagina
Zoek binnen deze website