Pad: Natuurtypen / Stilstaande wateren (N04)

Stilstaande wateren N04                         

Inhoud van deze pagina:

Karakteristiek
Ontstaan
Beheertypen
Verwante natuurtypen
Voorkomen en areaal
Belang
Beleids- en/of beheeropgaven

N04 stilstaande wateren

Karakteristieken

Tot dit natuurtype behoren allerlei plassen, meren en andere stilstaande of zwakstromende wateren die niet al te voedselarm, maar ook niet heel voedselrijk zijn. Ze liggen overwegend in het laag-Nederland. Het water kan zowel zoet, brak als zout zijn. In het water groeien waterplanten, en de een rijke fauna van vogels, vissen en andere diergroepen. De variatie in soorten en processen is onder andere afhankelijk van grootte, diepte, grondsoort, en van aanbod aan slib en voedingsstoffen. Zo zijn er bijvoorbeeld diepe wateren waar alleen ondergedoken fonteinkruiden voorkomen, ondiepere wateren met drijvende bladeren van waterlelie en gele plomp, en grote diepe wateren die weinig waterplanten herbergen vanwege de windwerking.

Ontstaan

Het natuurtype kan op zeer verschillende manieren zijn ontstaan. Sommige meren zijn van oorsprong natuurlijk, zoals het Naardermeer. De meeste laagveenplassen zijn ontstaan door het afgraven van veen en vervolgens erosie door wind en golfslag. IJsselmeer, Haringvliet en Kromme Rijn zijn voorbeelden van (vrijwel) stilstaande wateren met een natuurlijke ontstaanswijze, die later opzettelijk zijn afgesloten van de zee of de rivier. Kanalen en zandwinplassen zijn kunstmatig gegraven wateren.

Beheertypen

Dit natuurtype omvat vier beheertypen:

Verwante natuurtypen

Overeenkomstige habtitattypen

De volgende habitattypen van Natura2000 kunnen voorkomen in dit natuurtype:

Voorkomen en areaal

Het natuurtype komt op vrij grote schaal voor in Nederland, vooral in het laagveen-, zeeklei- en rivierengebied.

Belang

Ecologisch

Stilstaande wateren zijn een kenmerkend onderdeel van het Nederlandse landschap als rivierdelta met daarin uitgestrekte laagveengebieden en zeearmen, die in het verleden voor een deel door de mens zijn aangepast en gereguleerd. Het natuurtype heeft veelal grote betekenis voor veel planten- en diersoorten, bijvoorbeeld voor watervogels die de stilstaande wateren gebruiken als foerageer- en rustgebied tijdens hun trek in het voor- en najaar.

Europees verband

Dit natuurtype komt overeen met 2 habitattypen van de Habitatrichtlijn (vertaald in Natura 2000), en met 14 watertypen van de Kaderrichtlijn Water. Elders in Europa zijn stilstaande wateren zeldzaam.

Beleids- en/of beheersopgaven

Randvoorwaarden voor een goede ontwikkeling

Knelpunten en opgaven

Door hun lage ligging in het landschap zijn de meeste stilstaande wateren onderhevig aan toestroom van grond- en oppervlaktewater uit de omgeving. Dit leidt op veel plaatsen tot problemen met o.a. de waterkwaliteit. Ook de talloze cultuurtechnische werken in het waterrijke Nederland hebben bijna overal bijgedragen aan veranderingen in de stilstaande wateren, bijvoorbeeld in de vorm van het verzoeten van voorheen brakke wateren, een verstarring van het waterpeil of zelfs een omkering van het zomer- en winterpeil ten opzichte van de natuurlijke situatie.

Belangrijke opgaven zijn:

Redactie

Ommering, G, 'Index Natuur en Landschap, Beschrijving Natuurtypen', Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, Den Haag 2010.


 

| Kranswierwater (N04.01) | Zoete plas (N04.02) | Brak water (N04.03) | Afgesloten zeearm (N04.04) |

 

Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein Zoeken in de
infobladen

(U gaat naar de
website van
Groen Kennisnet)
Groen Kennisnet, een netwerk van kennisportalen in het groene domein
Homepage
Home | Colofon | Print pagina
Zoek binnen deze website